රුපියලේ මස්ත බාල්දුව තවමත් ...




ඇමරිකානු ඩොලරයට සාපේක්ෂව අපේ රුපියල දිගින් දිගටම බාල්දු වෙමින් තිබේ.මේ අනුව පෙරේදා (28) ශ්‍රී ලංකා ඉතිහාසයේ පළමු වරට ඇමරිකානු ඩොලරයක අගය රු.184 ද පසු කරගෙන ගියේය.එනම් ශ්‍රී ලංකා මහ බැංකුව විසින් එදින නිකුත් කළ නවතම විනිමය අනුපාත අගයන් අනුව ඇමරිකානු ඩොලරයක විකුණුම් මිල රුපියල් 184.07 ක් දක්වා ඉහළ ගොස් තිබුණි. ඇමරිකානු ඩොලරයක විකුණුම් මිල දෙසැම්බර් 27 වැනිදා රු.183.55 ක් විය. පසුගිය කාලය පුරාම රුපියල වේගවත් පිරිහීමකට ලක්ව තිබේ.රජයත් මහ බැංකුවත් එක්ව නොයෙකුත් පියවර ගනු ලැබුවත් එම වේගවත් පිරිහීම තවමත් එලෙසම සිදු වෙමින් තිබෙන බවක් පෙනේ.ඉතාම සරලව කියන්නේ නම් ඇමරිකානු ඩොලරයට සාපේක්ෂව අපේ රුපියල පිරිහෙන්නේ අද ඊයේ සිට නොවන බව ඇත්ත වුවත් මෑත කාලය තුළ රුපියල වේගයෙන් පිරිහෙමින් තිබේ.
ඇත්ත වශයෙන්ම වඩාත් පුළුල් අර්ථයෙන් රුපියල පිරිහීමෙන් අප රටට වාසි මෙන්ම අවාසිද සිදු විය හැකිය. අපනයන අදායම පැත්තෙන් කෙනෙකුට එය වාසිදායක බව කියන්නට පුළුවන. එසේම තවත් කෙනෙකුට ආනයන වියදම පැත්තෙන් මෙය අවාසියක් බව කියන්නටද පුළුවන. එහෙත් අපනයන පමණක් සලකා හෝ ආනයන පමණක් සලකා අපට මෙහි වාසි අවාසි ගැන නිවැරදිව තීරණය කළ නොහැකිය. රටක විදේශ වෙළෙදාම තුළ මේ දෙකම තිබේ. ඒ නිසා අපට විදේශ වෙළෙදාමේ සංයුතිය දෙස බැලීමට මෙහිදී සිදු වෙයි. අපගේ අපනයන ආදායම මෙන් දෙගුණයක් ආනයන වියදම් තිබේ. එසේම රටට ඩොලර් ආදායම් ලැබෙන්නේ අපනයන වලින් පමණක් ද නොවේ. තව සංචාරක ව්‍යාපාරයෙන් ලැබෙන ආදායම් මෙන්ම විදේශ සේවා නියුක්තිකයන්ගෙන් ලැබෙන විනිමය පේ‍්‍රෂණ ආදායම්ද තිබේ. ඒ නිසා මේ හැම පැත්තක්ම ගැනම අපට මෙහිදී සැලකීමට සිදු වේ.

ඔරුව පෙරළුණ විට අපට අවශ්‍ය නම් පෙරලුන පිට හොදයි කියන්නට පුළුවන.එලෙසම රුපියල පිරිහෙන විට පවතින රජයේ අය එහි වාසිදායක පැත්ත පෙන්වා දෙන්නට ඉදිරිපත් වෙයි.එහෙත් අපේ විදේශ වෙළෙදාමේ සංයුතිය අනුව පොදුවේ අපට කීමට සිදු වන්නේ අපේ මුදලේ විදේශ අගය දිගින් දිගටම පිරිහීමට ලක් වීම යහපත් දෙයක් නොවන බවයි.එහි අවාසිදායක බලපෑම වැඩි බවයි.අපේ අපනයන ආදායම මෙන් දෙගුණයක් විශාල ආනයන වියදමක් තිබේ.ඒ නිසා රුපියල පිරිහීමෙන් අපනයන අදායමෙන්ලැබෙන වාසිය වැඩි අවාසියක් ආනයන වියදම වැඩි වීමෙන් සිදු වේ.ඒ නිසා රුපියල රැක ගැනීමට කටයුතු කිරීම අත්‍යවශ්‍ය වේ. එය මහ බැංකුවේ ව්‍යවස්ථාපිත වගකීමක්ද වෙයි.එහෙත් රටේ පවතින ආර්ථික යතාර්ථයට මුහුණ දීමටද අපට සිදු වේ.ඒ නිසා රටේ පවතින විදේශ සංචිත යොදාගෙනම දිගටම රැුක ගත හැකි දෙයක්ද නොවේ. යම් යම් අවස්ථාවලදී මහ බැංකුව ඇමරිකානු ඩොලර් විකුණා රුපියල රැුක ගන්නා නමුත් සාමානයෙන් මහ බැංකුව ඉඩ දී ඇත්තේ විදේශ විනිමය අනුපාතය නිදහසේ තීරණය වීමටය. එහෙත් විදේශ විනිමය වෙළෙදපොලේ වඩාත් පුළුල් උච්චාවචනයකට තුඩු දෙන ඉහළ සහ පහළ යාම්වලදී මහ බැංකුව මැදිහත් වී දේශීය විදේශ විනිමය වෙළෙදපොල තුළ ඩොලර් විකිණීම සහ මිලදී ගැනීම කරයි. මේ නිසා විදෙස් සංචිත පමණක් යොදාගෙන රුපියල රැුක ගැනීම තාවකාලික පැලැස්තරයක් පමණකි.එය දිගටම කළ හැකි දෙයක්ද නොවේ. රටට ප‍්‍රමාණවත් පරිදි ඩොලර් ආදායම් ලැබෙන්නේ නැත්නම් විදේශ සංචිතය යොදාගෙන රුපියල රැුක ගැනීමට උත්සාහ කිරීම හරියට අතීසාරයට අමුඩය ගැසීම වැනි ක‍්‍රියාවකි. මේ අමුඩය ගැසීමේ කටයුත්ත යම් තාක් දුරකට මහ බැංකුව කරයි. නමුත් මේ සඳහා ඇති වඩාත් තිරසාර විසඳුම කුමක්ද? ඉතාම සරලව කියන්නේ නම් රටට ගලාගෙන එන විදේශ විනිමය ආදායම් වැඩි කර ගැනීමයි. එහෙත් එය කියන්නට ලෙහෙසිය. එය යථාර්ථයක් බවට පත් කර ගැනීම කෙටිකාලීනව, ක්ෂණිකව කළ හැකි දෙයක් නොවේ. ඒ සදහා රජයේ මැදිහත්වීම අත්‍යවශ්‍ය දෙයකි.

ඉතිහාසයේ සිට දිගටම රුපියල පිරිහීම සිදු වෙන දෙයක් නමුත් මතදී එහි වේගවත් වීමක් සිදු විය.ඒ අනුව මේ දිනවල රුපියල දිනපතාම පාහේ සැලකියයුතු ලෙස පිරිහෙන්නට පටන් ගෙන තිබේ. එනම් පසුගිය දින තුනක් පිට පිටම ඇමරිකානු ඩොලරයට සාපේක්ෂව ශ‍්‍රී ලංකා රුපියල වාර්තා ගත ලෙස පිරිහීමට ලක් විය. ඒ අනුව ඉකුත් සැප්තැම්බර් දෙවන සතියේ සිට මේ ප්‍රවණතාව ඇති වූ බව අපට මතකය.ඒ අනුව සැප්තැම්බර් 14 වැනි සිකුරාදා ලංකා ඉතිහාසයේ ප‍්‍රථම වතාවට ඇමරිකානු ඩොලරයක අගය රුපියල් 164 ඉක්මවා ගියේය. සැප්තැම්බර් 15 සහ 16 සති අන්ත දිනයන් විය.යළිත් සඳුදා (17 දා) ඇමරිකානු ඩොලරයක අගය රුපියල් 165 ඉක්මවා ගිය අතර ඊට පසු දින (18 දා) නැවතත් ඇමරිකානු ඩොලරයක අගය රුපියල් 166 ඉක්මවා යමින් සැලකිය යුතු පිරිහීමකට ලක් විය. මේ අතරින් 18 දිනයේ පමණක් රුපියලේ පිරිහීම ඇමරිකානු ඩොලරයට සාපේක්ෂව රු. 1.50 කින් පමණ සැලකිය යුතු ලෙස අගයක් ගන්නේය. එසේ ආරම්භ වූ වේගයෙන් රුපියල පිරිහීමේ ප්‍රවණතාව යම් යම් අවස්තාවලදී කිසියම් සමනය වීම් සිදුවුවත් එය තවමත් දිගටම සිදු වෙමින් තිබේ. මේ නිසා ශ‍්‍රී ලංකාවට ගෙන්වන සියලූම ආනයනික භාණ්ඩවල මිල ගණන් ඉහළ යමින් තිබේ. එසේම රුපියල් වටිනාකම අනුව ශ‍්‍රී ලංකාව විසින් ගෙවිය යුතු විදේශ ණය ප‍්‍රමාණය ද ඉහළ යමින් මහජනතාව මත විශාල ණය බරක් ද පැටවෙමින් තිබේ. මහ බැංකුව නම් කියන්නේ රුපියල පිරිහුනාට විදේශ ණය වැඩි වන්නේ නැති බවය. එම ණය මුදල් ලබා ගත් විදේශ ව්‍යවහාර මුදලින්ම නම් ඒ කතාව ඇත්තය. එහෙත් අපට ඩොලර් ඉබේ පහළ වන්නේ නැත. ඩොලර් වලින් ගත් ණය ගෙවන්නේ ඩොලර් වලින්ම වුවද එසේ විදේශ ණය පියවීමේදී අපට ඩොලරයක් සදහා වන වැඩි රුපියල් පිරිවැයක් දැරීමට සිදු වෙයි. මහ බැංකුව විදේශ විනිමය වෙළෙදපොලට ගොස් ඇමෙරිකානු ඩොලර් මිලදී ගැනීම සහ විකිණීම කරයි. එවිට ඩොලරයට ඇති වෙළෙදපොල අගය මත ඒ ගනුදෙනු කිරීමට සිදුවේ. ඒ නිසා රුපියල පිරිහීමේදී විදේශ ණය බර ඉහළ යන බවත් මේ නිසා මහජනතාවට වැඩි ණය බරකට මුහුණ දීමට සිදුවන බවත් පැහැදිලි කරුණකි.

මෙලෙස අද වන විට ශ‍්‍රී ලංකා රුපියල, ඇමරිකානු ඩොලරය හමුවේ දිගින් දිගටම මස්ත බාල්දු වීම සාමාන්‍ය සිද්ධියක් බවට පත්ව ඇත. ශ‍්‍රී ලංකා රුපියලේ කඩා වැටීම අද වන විට දිනපතා වාර්තා වන සාමාන්‍ය සිදුවීමක් තරමටම පත්ව තිබුණත් එය රැුකගෙන ඉන් ඇතිවන අහිතකර ආර්ථික බලපෑම් සමනය කර ගැනීමට රජයට වැඩපිළිවෙලක් අවශ්‍යව ඇත.එහෙත්
මේ රජයට මෙන්ම දින පනස් ගණනකට පත් වූ මහින්ද රාජපක්ෂ අන්තර්කාලීන රජයටද මේ සදහා වැඩපිළිවෙලක් ඇති බවක් නම් පෙනෙන්නට නැත. . අපනයන අදායම මෙන් දෙගුණයක් අපේ ආනයන වියදම් තිබෙන නිසා රුපියල පිරිහීම නිසා අපනයන වලින් ලැබෙන වාසියෙන් ලොකු ප්‍රයෝජනයක් නැත. ආනයන පිරිවැය ඉහළ යාමට අමතරව විදේශ ණය බර දේශීය මුදලින් ඉහළ යාම සහ මිල මට්ටම් ඉහළ යාම නිසා උද්ධමනය ඉහළ යාමට පීඩනයක් ඇති වන බවද රහසක් නොවේ. මේ නිසා ඉදිරි කාලයේදී රට මුහුණ දී සිටින ආර්ථික අර්බුදය තවත් උත්සන්න වනු ඇත.කවරක් නමුත් ලෝක තෙල් මිල ගණන් අඩු වීම නිසා කිහිප විටක්ම දේශීය තෙල් මිල ගණන් අඩු වීම නම් ජනතාවට ලොකු සහනයකි.එහෙත් තෙල් මිල අඩු වීමට සාපේක්ෂව තෙල් මිල වැඩි වන විට වැඩි වූ මිල මට්ටම් අඩු නොවීම නම් ජනතාවගේ පැත්තෙන් විශාල ගැටලුවකි,ඒ නිසා තෙල් මිල අඩු වීමේ වාසිය ජනයාට ලබා දීම සදහා රජයේ පුළුල් මදි හත්වීමක් අවශ්‍ය වේ.

මෙසේ ඩොලරය හමුවේ ශ‍්‍රී ලංකා රුපියල අවප‍්‍රමාණය වීමේ ආර්ථික බලපෑම් ගණනාවකි. අපනයන ධෛර්යමත් වීම එනම් අපනයන සඳහා ලැබෙන රුපියල් අදායම ඉහළ යෑම මින් ප‍්‍රධාන කරුණකි. එසේම ආනයන අධෛර්යමත් වීම තවත් කරුණකි. එහිදී වන්නේ ආනයන වෙනුවෙන් වැඩි රුපියල් පිරිවැයක් දැරීමට සිදු වීමයි. එහෙත් ආනයන කරන භාණ්ඩ අත්‍යවශ්‍ය භාණ්ඩ නම් වනුයේ භාණ්ඩවල ඉල්ලූම අඩු වීමට වඩා ආනයන වියදම් ඉහළ යෑමයි. එහෙත් රජය මෙවැනි වාතාවරණයකදී අනවශ්‍ය සහ අත්‍යවශ්‍ය නොවන ආනයන සීමා කිරීමට කටයුතු කරමින් ආනයන වියදම් අඩු කර ගැනීමට උත්සාහ කිරීම වැදගත්ය.ඒ සදහා ඇතැම්මී පියවර පසුගිය කාලයේදී රජය විසින් ගත්තේය.මීළඟට රුපියල පිරිහීමේදී විදේශ ණය බර දේශීය මුදලින් ඉහළ යෑම සහ ආනයන වියදම් ඉහළ යාම හරහා ඍජුවත් වක‍්‍රවත් භාණ්ඩ මිල ගණන් ඉහළ යෑම සිදු වේ. එසේම අමුද්‍රව්‍ය මිල ඉහළ ගොස් නිෂ්පාදන පිරිවැය ඉහළ යෑම ද සිදුවෙයි. එය අපනයන භාණ්ඩවල තරගකාරීත්වයට ද අහිතකර ලෙස බලපායි. මේ ආකාරයට ආනයන මිල ඉහළ යෑමෙන් සහ නිෂ්පාදන පිරිවැය ඉහළ යෑමෙන් දේශීය වෙළෙදපොළේ භාණ්ඩ මිල ගණන් ඉහළ ගොස් උද්ධමනය ඉහළ යෑම ද සිදු වේ. එය පසුව රටේ පොලී අනුපාත ඉහළ යෑමට ද පීඩනයක් ඇති කරන කරුණකි.

ශ‍්‍රී ලංකා මහ බැංකුවේ නවතම වාර්තාවන්ට අනුව 2018 මුල් මාස දහය තුළ දී අපනයන ආදායම ඩොලර් මිලියන 9877 කි. එහෙත් ආනයන වියදම ඩොලර් මිලියන 18734 ක් තරම් ඉහළ අගයකි. එනම් අපනයන වලින් ලැබෙන ආදායම මෙන් දෙගුණයක් ආනයන වියදම්ය. එසේම අපනයන ආදායම වර්ධනය වන වේගය මෙන් දෙගුණයටත් වැඩි වේගයකින් ආනයන වියදම් වැඩි වී තිබේ. එනම් 2017 මුල් මාස දහයට සාපේක්ෂව 2018 මුල් මාස දහය තුළ දී අපනයන ආදායම සියයට 5.1 කින් ඉහළ ගොස් ඇතත් ආනයන වියදම ඊට වඩා වැඩි වේගයකින් එනම් 10.3% කින් වර්ධනය වී ඇත. මෙවැනි වාතාවරණයකදී රුපියල පිරිහීම නිසා අපනයනවලින් ලැබෙන වාසියට වැඩි අවාසියක් ආනයන වියදම් ඉහළ යෑමෙන් විඳින්නට සිදු වේ. අනිත් අතට අපනය පරිමාව කෙටි කාලයකින් වර්ධනය කර ගැනීම දුෂ්කරය. අනිත් විදේශ විනිමය ලැබෙන මාර්ග දෙකක් නම් සංචාරක ඉපයුම් සහ විදේශ සේවා නියුක්තිකයන්ගෙන් ලැබෙන විනිමය ආදායමයි. මේ අංශ දෙකේ ද ලොකු ප‍්‍රගතියක් නැත. එසේම අපේ රාජ්‍ය සුරැුකුම්පත් වෙනුවෙන් ඇති විදේශ ආයෝජන ද අඩු වී ඇත. ඒ අනුව රාජ්‍ය සුරැුකුම්පත්වල විදේශ ආයෝජනවල පසුගිය මාස දී වාර්තා වී ඇත්තේ ඇමෙරිකානු ඩොලර් මිලියන 640 ක ශුද්ධ ගෙවීමකි. මෙලෙස මෙම තත්ත්වය තුළ විදෙස් ආයෝජන අධෛර්යයමත් වීමක් අනිවාර්යයෙන් බලාපොරොත්තු විය හැකිය. විශේෂයෙන් කොටස් වෙළෙඳපොළ වැනි ආයෝජන මාර්ගයක ඩොලර්වලින් සිදුකරන ආයෝජනයක දී ලබන රුපියල් ප‍්‍රතිලාභය සඳහා විනිමය අවප‍්‍රමාණය වීමේ අවාසිය ද ගැලපිය යුතු වේ. එහිදී විදෙස් ආයෝජකයන් නිරන්තරයෙන් ඉහළ ප‍්‍රතිලාභයක් මෙන්ම අවම විනිමය අවාසියක් ඇති වෙළෙඳපොළ කෙරෙහි අවධානය යොමු කරලීමට යොමු වීමද සාමාන්‍ය දෙයකි.

ශ‍්‍රී ලංකාවට ප‍්‍රධාන වශයෙන් ඩොලර් ගලා එන ක‍්‍රම වන අපනයන ආදායම, විදේශ ආයෝජන, විදේශ ණය හා ප‍්‍රදාන, සංචාරක ඉපයීම් හා විදේශ සේවා නියුක්තියකයන්ගේ පේ‍්‍රෂණ යන මාර්ග වලින් සිදුව ඇත්තේ ඩොලර් එන ප‍්‍රමාණයට වඩා රටෙන් ඉවතට ඇදී යන ඩොලර් ප‍්‍රමාණය ඉහළ අගයයක් ගැනීමයි. භාණ්ඩ හා සේවා මෙරටට ආනයනය කිරීම, විදේශ ණය ගෙවීම්, මෙරට ඇති විදේශ ආයෝජන ආපසු ඉවත් කර ගැනීම, විදේශයන්හි ආයෝජන සිදුකිරීම, විදේශයන්ගෙන් ලබා ගත් නිෂ්පාදන සාධක සඳහා ලාභ සහ පොලී හා වැටුප් වැනි ගෙවීම් සිදුකිරීමට සිදුවීම යනාදී ගෙවීම් කිරීමට රටක් සතුව විදේශ විනිමය තිබිය යුතුය. ඒ සඳහා ප‍්‍රමාණවත් විනිමය ලැබීම් නැත්නම් වන්නේ අපේ මුදලේ විදේශීය අගය පිරිහීමට ලක් වීමයි. අද ඇමෙරිකානු ඩොලරයට සාපේක්ෂව රුපියලට සිදු වෙමින් පවතින්නේ මෙයයි. එසේම මහ බැංකුව වෙළෙදපොළ බලවේග අනුව විනිමය අනුපාතය තීරණය වීමට ඉඩ හරිමින් නම්‍යශීලී විනිමය අනුපාත ප‍්‍රතිපත්තියක් අනුගමනය කරමින්සි ද සිටී.

මේ නිසා මීට ඇති ප‍්‍රධානතම විසඳුම විනිමය ආදායම් වර්ධනය කර ගැනීමත් එසේම විදේශ විනිමය වියදම් අඩු කර ගැනීමත්ය. මේ සඳහා රජයට වැඩපිළිවෙළක් අවශ්‍යය. එසේම ජාත්‍යන්තර වශයෙන් ඇමෙරිකානු ඩොලරය ශක්තිමත් වීමක් ද සිදුව තිබෙන බැවින් ඩොලරයට සාපේක්ෂව ඉන්දියානු රුපියල ඇතුළු අනෙකුත් විදේශ ව්‍යවහාර මුදල් පිරිහීමට ලක්ව ඇති බව ද අප පිළිගත යුතුය. මෙසේ ඇමෙරිකානු ඩොලරය ශක්තිමත් වීම හමුවේ තම මුදල් පිරිහීමේ ප‍්‍රශ්නයට අප රටට පමණක් නොව වෙනත් රටවල්වලට ද මුහුණදීමට සිදු වී ඇත.එහෙත් අප රටේ ප්‍රශ්නයට අපට වෙනම මුහුණ දීමට සිදු වන නිසා හැකිතාක් ඩොලර් උපයන කර්මාන්ත දිරිගැන්වීමේ ප්‍රතිපත්තිමය වැඩපිළිවෙලකට සහ සංචාරක ආර්ථිකයකට රට සුදානම් කිරීමේ වැඩපිළිවෙලකට රට වහාම යොමු කළ යුතුව තිබේ.මේ වසරේ (2018) දෙසැම්බර් මස 21 දින දක්වා කාලපරිච්ඡේදය තුළ දී ශ්‍රී ලංකා රුපියල, ඇමරිකානු ඩොලරයට සාපේක්ෂව සියයට 15.5 කින් අවප්‍රමාණය වී ඇත.
මේ වසරේ (2018) මුලසිට දෙසැම්බර් 21 දින දක්‌වා කාලය තුළ ඇමෙරිකානු ඩොලරයට සාපේක්‍ෂව ශ්‍රී ලංකා රුපියලසියයට 15.5 කින් පිරවීමට ලක්‌ව ඇත.පසුගිය 2017 වසරේදී ඇමෙරිකානු ඩොලරයට සාපේක්‍ෂව ශ්‍රී ලංකා රුපියල පිරිහීමට ලක්‌වූයේ සියයට 2 කින් පමණි. එසේම මේ වසරේ දෙසැම්බර් 21 දින දක්‌වා කාලයේදී ශ්‍රී ලංකා රුපියල අනෙකුත් විදේශ ව්‍යවහාර මුදල් වර්ගවලට සාපේක්‍ෂවද පිරිහීමට ලක්‌ව ඇත.මේ අනුව යුරෝ මුදලට සාපේක්‍ෂව සියයට 11.9 කිද, ස්‌ටර්ලින් පවුමට සාපේක්‍ෂව සියයට 10.2 කින්ද, ජපන් යෙන් මුදලට සාපේක්‍ෂව සියයට 16.6 කින්ද කැනේඩියානු ඩොලරයට සාපේක්‍ෂව සියයට 9.2 කින්ද, ඕස්‌ටේ්‍රලියානු ඩොලරයට සාපේක්‍ෂව සියයට 7.5 කින් සහ ඉන්දියානු රුපියලට සාපේක්‍ෂව සියයට 7.7 කින්ද ශ්‍රී ලංකා රුපියල අදාල කාලයේදී (දෙසැම්බර් 21 දින දක්‌වා) පිරිහීමට ඇතැයි ශ්‍රී ලංකා මහ බැංකුවේ ආර්ථික පර්යේෂණ දෙපාර්තමේන්තුව නිකුත් කළ නවතම වාර්තාවක දැක්‌වේ.


ශ්‍යාම් නුවන් ගනේවත්ත
Views
357
2018-12-30 22:41:50